Gastblog: Rick van Leeuwen

‘Wisten jullie dat de boeken van vrijwel al onze debutanten meerdere herdrukken hebben gehad in 2012?’ tweette Paul Sebes laatst.

Goed nieuws voor het agentschap, waar ik ook bij hoor, en tof voor die debutanten, van wie ik er een paar ken. Ik gun ze het beste, maar wat overheerst zijn jaloezie en teleurstelling; de vertrouwde gevoelens bij dit soort berichten, dat me doet stilstaan bij mijn eigen debuutroman. De gevoelens zijn minder sterk dan een of twee jaar geleden, maar ze zijn er nog steeds.

Misschien sliep je al verscheen in het voorjaar van 2010. Een gebeurtenis die nagenoeg onopgemerkt is gebleven. Dit literaire fictieboek is vrijwel geruisloos aan lezers en boekprofessionals voorbijgegaan. Dan ga je op zoek naar oorzaken, zo werkt dat. Het moet ergens aan liggen. Heeft de uitgeverij er wel genoeg aan gedaan? Had ik zelf meer kunnen ondernemen om op het netvlies van boekprofessionals te komen? Ben ik misschien te laat gestart met Twitter en Facebook? Of hebben boekhandelaren en recensenten het boek wel degelijk onder ogen gehad, maar vonden ze het gewoon niet de moeite waard? Heeft het dus met het boek zelf te maken? Had ik een beter boek moeten schrijven? Een origineler boek?

Als succes op alle fronten uitblijft, ga je aan alles en iedereen twijfelen. Dus ook aan jezelf, juist aan jezelf. En naarmate de tijd verstrijkt, twijfel je zelfs aan de kwaliteit van wat je hebt afgeleverd. Drie jaar na publicatie heb ik het boek nog niet herlezen. Eerst omdat ik er geen behoefte aan had, na al dat werk, inmiddels omdat ik het niet durf. Van mij hoeven anderen het ook niet meer te lezen, bang als ik ben dat mijn twijfel terecht blijkt. Gek eigenlijk, waar is die overtuiging gebleven dat het een goed boek was? Want waar ik wel zeker van ben: ik heb destijds het verhaal geschreven dat het moest zijn, zoals ik vond dat het moest zijn. Dit verhaal móést ik schrijven, dit boek móést verschijnen. Zo voelde het. Er was sprake van urgentie, geloof ik. Dat is geen garantie voor een goed boek, maar het is wel een geruststellende gedachte. Bijna geruststellend genoeg om me neer te leggen bij de tegenvallende resultaten. Maar waar hoopte ik dan op?

In het begin maakte ik mezelf wijs dat ik blij kon zijn met één ‘grote’ positieve bespreking, herdruk of nominatie. Sterker nog, mijn debuutroman was enkele dagen na de boekpresentatie al geslaagd toen een schrijver die ik hoog heb zitten mij uit eigen beweging opbelde om te vertellen (ik vroeg nergens naar) hoe goed hij het boek vond. Daar kan ik wel een tijdje op teren, dacht ik. In werkelijkheid was de euforie snel verteerd (een dag? Een paar uur? Tien minuten?) en kreeg ik honger naar meer. Meer mooie woorden, meer bevestiging.

Er kwam ook meer. Enthousiaste reacties, positieve recensies zelfs, maar allemaal op kleine schaal. Nu ik toch zo openhartig ben, de mooiste complimenten kwamen verder vooral uit de hoek van bekenden, in veel gevallen niet-lezers. Enthousiasme vanuit die hoek is prima – uiteindelijk is de markt van niet-lezers natuurlijk de grootste markt – maar het is pas echt bevredigend als het zich terugvertaald in exorbitante verkoopcijfers, en zevenhonderdachtenveertig verkochte exemplaren is niet exorbitant. (Ik schrijf zevenhonderdachtenveertig expres voluit, dan lijkt het nog wat).

Ik zie het zo: volgens mij zijn er niet veel hele goede boeken die én niet verkopen én geen (positieve) aandacht krijgen in de pers én verstoken blijven van (nominaties voor) literaire prijzen. Vandaar de twijfel. Maar misschien hebben schrijvers van goed verkochte en/of bejubelde debuten daar ook last van. Misschien twijfelt iedere schrijver op den duur aan zijn debuut en doe ik mijzelf nu gewoon tekort, puur op basis van tegenvallende resultaten. Openlijke twijfel aan de kwaliteit van je eigen boek is ook nog eens een soort belediging aan het adres van iedereen die het boek goed vond, en vooral van degenen die de moeite hebben genomen mij dat te laten weten, uit zichzelf. En dat waren er best veel. Toch kan ik het gevoel niet uitschakelen dat ik met iets beters of originelers mijn literaire entree had moeten maken.

Opnieuw debuteren (onder mijn eigen naam) kan niet, een goede tweede afleveren wel. Een verhaal dat ik móét vertellen, een roman die móét verschijnen. Een boek ook dat ik drie jaar later durf terug te lezen. En wie weet zelfs een boek waar Paul Sebes drie jaar later nog vol trots over tweet.

Deel dit bericht

3 reacties op “Gastblog: Rick van Leeuwen

  1. Tja, die twijfel als het niet gaat zoals gehoopt of, na eerste reacties, verwacht zijn heel herkenbaar. Vooral als je op Social media een heleboel succes-debutanten tegenkomt..
    Ook ik heb mijn eerste bundel gepubliceerd, in 2012, in eigen beheer.
    („Dichterbij – Poëzie in Woord en Beeld”) Nu is mijn eerste voorraad uitverkocht, en al waren het er niet veel, ik ben beretrots! De inhoud wordt geprezen en meermalen gelezen, door zowel onze dokter, alsook mensen die ik helemaal niet ken. (Het is nog steeds te bestellen bij Pumbo) Iemand zei zelfs: Dit boek verdient een prijs,zo mooi is het! Dat geeft me moed en werkt de toch af en toe opkomende twijfels de deur uit. Dus ben ik nu bezig met een nieuwe publicatie.Kop op! Een schrijfster, wier gedicht door de ene jury werd verworpen, won bij een andere wedstrijd de hoofdprijs met hetzelfde gedicht. Gewoon doorgaan, want als jij er niet in gelooft, hoeft een ander het ook niet te doen! Succes Rick.
    vr gr Gerda Hulsebos

  2. Wat een leuk artikel ! Zelf worstel ik mij momenteel aan mijn debuutroman (het idee is er, research en uitwerking zijn lopende :-) ), dus laat staan dat ik al een uitgever zou vinden. Ik kan mij levendig voorstellen dat je smacht naar ‘meer’ , ondanks dat ik bij het lezen van dit artikel al een ‘wow’ gevoel heb bij de terugkoppelingen die je hebt gekregen,… maar ‘alles went’ , dat is menselijk zeker hé.
    Ik vind het in ieder geval al een hele prestatie om meer dan 700 boeken te verkopen van je debuutroman . Helaas is mijn familie niet zo groot dus 700 lijkt mij al een ver getal :-) .
    Maar laat ik eerst maar eens het verhall schrijven zoals ik dat wil, en dan nog iemand vinden die erin gelooft !

  3. Mooi geschreven, Rick van Leeuwen – ik kende jou en je boek nog niet. Dat is veelzeggend, want ik ken heel veel auteurs en boeken wel. Jouw roman heeft dus zeker weten te weinig aandacht gekregen en dat is áltijd onverdiend. Ik hoop dat je het kunt opbrengen om een tweede af te leveren, zodat je eerste wellicht ook weer wat meekomt!

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>